رونمایی از ربات آهنگساز و نوازنده
مجله علمی ایلیاد - ربات «ماریمبا» در آزمایشگاهی در موسسهی فناوری جورجیا با چهار بازو و هشت انگشت رباتیک، موسیقی خاص خودش را مینویسد و مینوازد. قطعات موسیقی با استفاده از هوشمصنوعی و یادگیری عمیق تولید میشوند. محققان تقریبأ ۵۰۰۰ قطعهی موسیقی کامل، از بتهوون گرفته تا بیتلز، لیدی گاگا و مایلز دیویس و بیش از ۲ میلیون موتیف، ریف و موسیقی را در ربات وارد کردند. انسانها جدا از ارائهی چهار اقدام اولیه برای شروع بهکار ربات، در نوشتن یا اجرای موسیقی نیز نقش دارند.
دو قطعه موسیقی اولیه، تقریبأ به مدت ۳۰ دقیقه هستند. میتوانید هنرنمایی این ربات که «شیمون» نام دارد را در ویدئوی اول و ویدئوی دوم مشاهده کنید. دانشجوی دکترا، «میسون برتان» مرد پشتصحنهی این ربات است. او به مدت هفت سال با شیمون کار کرد و آن را قادر ساخت تا به موسیقی که انسانها مینوازند گوش دهد و آکوردها را بهصورت بداهه تولید کند. اکنون شیمون برای اولین بار یک تکنواز است و ساختار ملودی و هارمونی خاص خودش را تولید میکند.
برتان که مدرک دکترایش را امسال تابستان در رشتهی فناوری موسیقی در موسسهی فناوری جورجیا دریافت میکند، گفت: «وقتی شیمون چهار گام اولیه را یاد بگیرد، توالی مفاهیم خودش را میسازد و قطعه موسیقی خاص خودش را تولید میکند. ترکیببندیهای شیمون نشان میدهند که وقتی رباتی از شبکههایعصبی عمیق برای یادگیری موسیقی از میلیونها بخشِ ساختهی دست بشر استفاده کند، قطعهی موسیقی به چه شکلی خواهد بود.»
برتان میگوید این اولین باری است که رباتی از یادگیری عمیق برای ساخت موسیقی استفاده کرده است و برخلاف روزهای بداههنوازی شیمون که بهطور یکنواخت مینوازد، شیمون میتواند هارمونی و آکورد را اجرا کند. شیمون حتی شبیه انسانی موسیقیدان فکر میکند و کمتر به نُت بعدی تمرکز میکند، بلکه بیشتر بر ساختار کلی قطعه موسیقی تمرکز دارد. برتان گفت: «وقتی موسیقی را اجرا و گوش میکنیم، به نت بعدی فکر نمیکنیم. یک هنرمند ایدهی بزرگتری در موسیقیاش دارد. شیمون اکنون معنای موسیقی را بیشتر درک کرده است. بجای اینکه نت به نت فکر کند، تصور بزرگتری از کل موسیقی دارد.»
شیمون به دست مشاور برتان، «گیل وینبرگ»، رئیس مرکز فناوری جورجیا برای فناوری موسیقی ساخته شد. وینبرگ، استاد دانشکده موسیقی گفت: «این جهش بزرگی در کیفیت موسیقیایی شیمون است، چون از یادگیری عمیق برای ساخت قطعات موسیقی ساختاربندیشدهتر و منجسمتر استفاده میکند. قصد داریم بررسی کنیم که آیا رباتها میتوانند خلاقیت موسیقیایی داشته باشند و موسیقی جدیدی که از نظر انسان زیبا، الهام بخش و عجیب باشد را تولید کنند؟» شیمون در آینده قطعات موسیقی بیشتری را تولید خواهد کرد. وقتی محققان اطلاعات جدیدی را در آن وارد کنند، این ربات هر بار چیز متفاوتی را تولید خواهد کرد، موسیقیای که محققان نمیتوانند آن را پیشبینی کنند. در قطعهی اول، برتان ملودیی متشکل از هشت نت را به شیمون داده بود. این ربات بار دوم ملودیی ۱۶ نُتی دریافت کرد که باعث شد توالیهای نت سریعتری را تولید کند.
شیمون میتواند پیشرفت آکورد کلاسیک و تأثیر هنرمندانی مثل موتزارت را تشخیص دهد. برتان که در اوقات بیکاری کیبورد و گیتار مینوازد گفت: «این مثل تلفیقی از موسیقی جاز وکلاسیک است. قطعأ هارمونی کلاسیک بیشتری را میشنوم. اما سپس در قطعه اول مراحل کروماتیک بهگوشم میرسد؛ این واقعأ چیزی است که در سبک جاز میشنوید.» آغاز کار شیمون بهعنوان تکنواز در کلیپ ویدیویی نمایش الکترونیکی «CES» نشان داده شده و اولین اجرای زندهی این ربات در فستیوال ایدههای آسپن در اواخر ماه ژوئن ۲۰۱۷ است. این جدیدترین پروژه در آزمایشگاه وینبرگ است. او و دانشجویش همچنین پروتز روباتیکی را برای درامر، بازوی رباتیک سومی را برای تمام درامرها و همکار رباتیک تعاملی را ساختهاند که از تلفن آهنگ پخش میکند و میرقصد.
نوشته: Georgia Institute of Technology
ترجمه: سحر اللهوردی - مجله علمی ایلیاد
ترجمه: سحر اللهوردی - مجله علمی ایلیاد