برای اولین بار در جهان؛ بالاخره مادهی تاریک دیده شد

مجله علمی ایلیاد - این نظریه که از مفهوم مادهی تاریک به وجود آمده از ضروریات است. بر اساس چیزهایی که میتوانیم ببینیم، جهان ما نباید به صورت کنونی قادر به وجود و کارکرد باشد، چیزهای قابل دیدن نمیتوانند گرانش لازم را برای نگهداشتن یکپارچهی کهکشان ما تولید کنند. مادهی تاریک برای دانشمندان راهی است که برای این عدم تطابق روی آن حساب باز میکنند. آنها ثابت کردهاند که جهان ما باید حاوی نوعی ماده باشد که ما قادر به دیدن آن نیستیم، مادهای که نور را جذب و یا منعکس نمیکند و از خود نیز نوری ساتع نمیکند؛ مادهای واقعاً تاریک.
برای این که مدلهای علمی به واقعیت نزدیک باشند، مادهی تاریک باید بیشتر از ۲۵ درصد همهی مواد را در جهان شامل شود. این که مادهی تاریک واقعاً از چه چیزی ساخته شده است، هنوز بهصورت راز باقی مانده است و یافتن شواهد دربارهی چیزی که قابل دیدن نیست کاری دلهرهآور است. در گذشته تأثیرات گرانشی مادهی تاریک، نزدیکترین چیزی بود که دانشمندان برای اثبات نظریهی خود داشتند؛ ولی اکنون محققین دانشگاه واترلو در اونتاریوی کانادا چیز بهتری در دست دارند. تصویری ترکیبی که ثابت میکند کهکشانها توسط مادهی تاریک به یکدیگر متصل هستند. محققین با استفاده از روشی به نام «لنز گرانشی ضعیف»، تصاویری که در طول یک سال گرفته شده بودند را ترکیب کردند. این تصویر با استفاده از تصاویر بیش از ۲۳،۰۰۰ جفت کهکشان که در فاصلهِی ۴.۵ میلیارد سال نوری از زمین قرار دارند، ساخته شده است.
جهان گمشده
ما ممکن است بینش بیشتری دربارهی اینکه این ماده از چه چیزی تشکیل شده است، نداشته باشیم؛ ولی حداقل اکنون بهصورت فیزیکی وجود آن را بین کهکشانها درک کردهایم. «مایک هادسن»، پروفسور اخترشناسی از دانشگاه واترلو در کنفرانس مطبوعاتی جامعهی اخترشناسی سلطنتی توضیح داده است که: «برای دههها محققین وجود مادهی تاریک را بین کهکشانها بهعنوان ابرسازهای برای اتصال آنها به یکدیگر، پیشبینی کرده بودند. این تصویر ما را به فراتر از پیشبینیها برده است و ما اکنون میتوانیم آن را ببینیم و اندازهگیری کنیم.»
مسلماً اکنون این تصویر میتواند برای مشروعیت بخشیدن به مادهی تاریک و انرژی تاریک، قدمی مهم به جلو محسوب شود. این در حالی است که هنوز دانشمندان دیگر در حال پیشنهاد دادن مدلهایی هستند که بتوانند وجود مادهی تاریک را اثبات کنند. تصویر ساخته شده، ما را به درک بهتر مادهی تاریک و نقش آن در یکپارچگی جهان، نزدیکتر میکند؛ مانند وجود یک پازل بزرگ با قطعات متعدد محسوب میشود. هر زمان که بتوانیم راهی برای اتصال این قطعات پیدا کنیم، میتوانیم تصویر کلی را با دقت بیشتری مشاهده کرده و قدمی به درک واقعی جهانی که در آن زندگی میکنیم، نزدیکتر شویم.
نوشته: پاتریک کاوگیل
ترجمه: امید محمدی - مجله علمی ایلیاد

