آخرین آثار کاسینی، قمر کوچک زحل

 

مجله علمی ایلیاد - فضاپیمای رباتیک کاسينى ناسا این چشم‌انداز باورنکردنی را در روز ۲۱ فوریه‌ی ۲۰۱۷  به کمک دوربین باند باریک خود از «اپيمتئوس» گرفته است. این فضاپیما تا فاصله‌ی ۱۴،۹۶۰ کیلومتری به قمر کوچک زحل نزدیک شده بود. این دوربین یک فیلتر طیفی دارد که طول موج‌های مادون قرمز را تا ۹۳۹ نانومتر رصد می کند. 

اپيمتئوس جرمی سیب زمینی شکل با ابعادی معادل ۱۳۵ در ۱۰۸ در ۱۰۵ کیلومتر است. این قمر کوچک که با نام‌های زحل ششم و S/1980S3 نیز شناخته می‌شود، توسط «ریچارد واکر» در ۱۸ دسامبر ۱۹۶۶ میلادی کشف شد. یک سمت قمر اپيمتئوس همواره به سمت غول گازی زحل است و با فاصله ۱۵۱،۰۰۰ کیلومتری از سیاره زحل می‌چرخد. هفده ساعت طول می‌کشد تا یک‌بار به‌طور کامل در خلأ میان حلقه‌های F  و G دور غول گازی بگردد؛ اما این کار را به تنهایی انجام نمی‌دهد. 

اپيمتئوس و قمر مجاور زحل به‌نام «جانوس» لقب دوقلوهای به هم چسبیده را از سوی اخترشناسان دریافت کرده‌اند، زیرا آن‌ها تقریباً در مدار یکسانی به دور سیاره مادر می‌چرخند. این دو قمر شاید در اثر تفکیک یک جرم حاصل آمده باشند. اپيمتئوس آن‌قدر کوچک است که گرانش آن توان حفظ اتمسفر را ندارد و به لحاظ ساختار درونی هم فعالیت زیادی در آن رخ نمی‌دهد. بنابراین، هیچ راهی برای محو کردن زخم‌های ناشی از برخورد شهاب سنگ‌ها نیست.

تصور بر این بود که اپيمتئوس از یخ آب تشکیل شده، اما چگالی کمتر از ۰.۷ آن بسیار کمتر از چگالی آب است. بنابراین، احتمالاً این قمر مجموعه ای از تخته سنگ، سنگ و گرد و غبار است. اگرچه دوربین کاسينى این نمای نزدیک را در ۲۱ فوریه‌ی ۲۰۱۷  تهیه کرد، اما گروه پژوهشی کاسينى آن را هفته‌ی پیش منتشر کرد. این فضاپیما به هنگام تهیه عکس در فاصله‌ی ۱۴،۹۶۰ کیلومتری از اپيمتئوس قرار داشت.

 

نوشته: انریکو دِلازارو
ترجمه: منصور نقی لو - مجله علمی ایلیاد