شواهدی از سیارهی سنگی در مدار ستارهای مُرده
مجله علمی ایلیاد - یک جفت ستارهی دوتایی با نام سامانهی «SDSS1557» شواهدی از سیارهای سنگی دارند. اخترشناسان آنرا سامانهی دوتایی «Tatooine» مینامند. حقیقت عجیبتر از این است. هر دو ستارهی این سامانه، کاملاً ستاره نیستند. یکی کوتولهی سفید است که بقایای ستارهای شبیه به خورشید، پس از آن که تمام ذخایر هیدروژن خود را مصرف میکند و پوستهای به بزرگی زمین از مواد فشرده دارد و داغ و سفید میشود.
دیگری کوتولهای قهوهای است، جرمی بزرگ که شبیه به ستارهها تشکیل میشود، اما در نهایت نمیتواند بسوزد و هیدروژن به هلیوم تبدیل نمیشود. آنها اغلب جرمشان کمتر از جرم ستارهای کوچک است، اما بسیار عظیمتر از غولهای گازی هستند.
ظاهراً کوتولهی سفید سیارکهای سنگی را که رفته رفته از کمربندی در نزدکیاش متوقف شده و در نهایت گرفتار کوتولهی سفید میشوند، به خود جذب میکند. ظاهراً سیارکها به جای یخ و مواد معدنی سبکتر، از فلزات ساخته شدهاند که این امر حاکی از تشکیل سیارههای سنگی در برخی مراحل در گذشتهی این سامانهی دوتایی است. ممکن است امروزه هنوز آنها همانجا پنهان باشند، اما مانع بزرگی برای یافتن آنها میتواند وجود داشته باشد؛ کوتولهی قهوهای.
این اجرام در نتایج مخفی شده، در حالی که کوتولههای قهوهای نور اندکی منتشر میکنند، اما این جرم است که به کوتوله سفید، گرانشی قابلتوجه میدهد. «استیو پارسنز» از دانشگاه الپراسیو و دانشگاه شفلید و نویسندهی همکار مقاله، گفت: «کوتولهی قهوهای بهطور موثری توسط گرد و غبار پنهان شده بود تا زمانی که ما با ابزار قوی رصدش کردیم؛ اما زمانی که ما SDSS1557 را با جزئیات مشاهده کردیم، متوجه نیروی کشش گرانشی نامحسوس کوتولهی قهوهای روی کوتولهی سفید شدیم.»
این مطالعه در مجله Nature Astronomy منتشر شد.
نوشته: جان ونز
ترجمه: مینا آذری - مجله علمی ایلیاد