رقص باشکوه کهکشانهای مارپیچی
مجله علمی ایلیاد – تصویر جدید تلسکوپ فضایی هابل، جرمی با نام Arp256، سامانهی حیرتآوری از دو کهکشان مارپیچی در مرحلهی اولیهی ادغام را نشان میدهد.
جفت کهکشان Arp256 در فاصلهی تقریبی ۳۵۰ میلیون سال نوری از صورتفلکی نهنگ واقع شده است. اگرچه هستههای آنها هنوز فاصلهی زیادی با هم دارند، شکل کهکشانها در این سیستم بهشدت دچار تغییر شده است. کهکشان در بخش بالایی تصویر شامل دنبالههای کشندی قابل تشخیصی است که بهشکل نوارهای طولانی گاز، غبار و ستارگان ایجاد شده است.
این کهکشانها با مناطق خشن تشکیل ستاره به آتش کشیده میشوند؛ آتشبازیهای آبی روشن در واقع پرورشگاههای ستارهای هستند که ستارگان داغ بسیار جوان را درهم میکوبند. این انفجارهای شدید حیات نوینی را که در اثر فعلوانفعالات گرانشی پرجرم تحریک میشوند و گاز و غبار بینستارهای را بههم زده و ستارگان از میان آنها متولد میشوند.
Arp256 ابتدا در سال ۱۹۶۶«Halton Arp» نامگذاری شد و یکی از ۳۳۸ کهکشانِ فهرست شده در اطلس کهکشانهای عجیب و غریب بود. هدف این کاتالوگ نشان دادنِ نمونههایی از ساختارهای عجیب و حیرتآور بود که در میان کهکشانهای مجاور یافت شده بودند، تا عکسهای لحظهای از مراحل مختلف تکامل کهکشانی را ارائه دهند.
این کهکشانهای عجیب و غریب شبیه به آزمایشی طبیعی هستند که در مقیاس کیهانی اجرا میشود و با طبقهبندی آنها، ستارهشناسان میتوانند فرآیندهای فیزیکیای که کهکشانهای مارپیچی و بیضوی را در اشکال جدیدی ایجاد میکنند، بهتر درک نمایند. بسیاری از کهکشانها در این کاتالوگ کهکشانهای کوتوله با ساختارهایی نامعلوم یا کهکشانهای فعالی که جتهای قدرتمندی را تولید میکنند هستند، اما تعداد زیادی از این کهکشانها با یکدیگر در تعامل هستند، مثل مسیه ۵۱، کهکشانهای آنتن و Arp256.
چنین تعاملاتی اغلب جزرومدهایی بخارپز مانند را تشکیل میدهند که در Arp256 دیده میشوند، همچنین پلهایی از گاز، غبار و ستارگان بین کهکشانها. مدتها پیش، وقتی جهانِ در حال انبساطمان خیلی کوچکتر بود، تعاملات و ادغامها شایعتر بودند. در واقع، آنها باعث تکامل کهکشانی شدند. کهکشانها در سیستم Arp256 رقص گرانشیشان را در طول میلیونها سال بعد همچنان ادامه دادند، در ابتدا خشن بودند و سپس صمیمی شدند، یعنی قبل از اینکه به کهکشانی واحد تبدیل شوند.
نوشته: SciNews
ترجمه: سحر اللهوردی - مجله علمی ایلیاد
ترجمه: سحر اللهوردی - مجله علمی ایلیاد