یافتههایی جدید از شش ضلعی اسرارآمیز زحل
مجله علمی ایلیاد - دادههای تازه تحلیلشدهای که در طول عملیات کاسینی جمعآوری شدند، از وجود گردبادهای شش ضلعی در بالای ابرهای زحل حکایت دارد. این گردبادها، شکلی مشابه با آنچه در قسمتهای ژرف جَو زحل دیده شد، دارند.
«لی فلچر» نویسنده و محقق از دانشگاه لستر، در یک مصاحبه خبری خاطر نشان کرد: «اگر چه انتظار داشتیم گردبادی را در قطب شمال زحل با گرمتر شدن آن سیاره مشاهده کنیم، اما شکل آن واقعاً تعجببرانگیز و جالب است. یک گردباد شش ضلعی مانند، در دو ارتفاع مختلف به طور یکسان و همزمان شکل گرفته است؛ یکی از گردبادها در قسمت پایین و در ابرها وجود دارد و دیگری در جو سیاره جولان میدهد. ما قبلاً موفق به شناسایی گردبادهای تابستانی در قطب شمال زحل شده بودیم، اما در چند دههی گذشته، قطب شمال این غول گازی، فقط فصل زمستان را تجربه میکرده است.»
«ساندرین گرلت» محقق در آزمایشگاه هواشناسی دینامیک فرانسه، بیان کرد: «یک سال زحل برابر است با تقریبا ۳۰ سالِ زمین؛ به همین خاطر، زمستانهای این سیاره خیلی طولانی هستند. زحل در سال ۲۰۰۹ شروع به خروج از دورههای زمستان در سمت شمال کرد و به تدریج با نزدیک شدن نیمکرهی شمالی به تابستان، گرمایش مجدد را تجربه کرد.»
جزئیات این تحقیق که در مجلهی Nature Communications قابل مشاهده است، نشان میدهد که گردبادهای شمالی نقش موثری در گرمایش قطب شمال داشتهاند. این گردبادها به دانشمندان اجازه میدهند تا عکسهای بهتری از زحل تهیه کرده و گردبادهای قطبی را در نور فروسرخ مطالعه نمایند. دمای سرد باعث اختلال در عکسهای فروسرخ میشود. تا سال ۲۰۱۴ میلادی، دانشمندان نمیتوانستند از ابزار طیف سنج فروسرخ ترکیبی کاسینی برای تجزیه و تحلیل لایههای فوقانی جو شمالی زحل استفاده کنند.
گرلت افزود: «به تدریج که گردبادهای قطبی قابل مشاهدهتر شدند، دریافتیم که آنها شکل شش ضلعی دارند.» اخترشناسان هنوز تردید دارند که بادهای فعال در قسمتهای پایین میتوانند برای ایجاد شکلهای شش ضلعی بلند به سمت بالا نفوذ کنند یا خیر؟ تحقیقات جدید از وجود رابطهای میان گردبادهای پایینی و فوقانی حکایت دارد. طبق معمول، تحقیقات بیشتری در این زمینه مورد نیاز است. متاسفانه، فضاپیمای کاسینی دیگر حضور ندارد تا مشاهدات جامعتری از غول گازی در اختیارمان بگذارد. این کاوشگر در پائیز گذشته به عملیاتش پایان داد.
نوشته: بروکس های
ترجمه: منصور نقیلو - مجله علمی ایلیاد
ترجمه: منصور نقیلو - مجله علمی ایلیاد