سایهی خفاشی در فضای میانستارهای رصد شد!
مجله علمی ایلیاد - عکس تازهای از سایهای خیرهکننده در سحابی مار که با فاصلهی ۱،۳۰۰ سال نوری واقع در صورت فلکی مار دیده میشود، گرفته شده است. اخترشناسان آنرا «سایهی خفاش» نامیدهاند، زیرا به دو بالِ گشودهی تاریک شباهت دارد. دوربین فروسرخ تلسکوپ فضایی هابل، این سایه را از «HBC 672» گرفته است.
این دو سایهی تیره از دو سمت یک ستاره به نام «اچبیسی ۶۷۲» که ابرهای پیرامونش را روشن کرده و یک سحابی بازتابی ساخته، به بیرون کشیده شد. شاید این بالهای خفاش، چیزی رازگونه به نظر بیاید؛ ولی توضیح سادهای دارند. آنها توسط قرصی از مواد پدید آمدهاند که به گرد ستارهی اچبیسی ۶۷۲ حلقه زده و از دو سمت، جلوی نور آنرا گرفته است. این قرص غبار، میتواند روزی به منظومهای از سیارهها تبدیل شود.
مقامهای سازمان فضایی اروپا، در این باره نوشتهاند: «این قرص که چسبیده به ستاره است، سایهی سنگینی که بسیار بزرگتر از خودش است را پدید آورده، تقریباً ۲۰۰ برابر قطر منظومهی شمسی. سایهی این قرص مانند چیزی است که توسط حباب یک لامپ استوانهای درست میشود. نور از بالا و پایین حباب بیرون میزند، ولی در پهلوهایش مخروطهایی تیره از سایه، پدید میآید.»
بیشتر سایهی این ستاره کاملاً سیاه است، ولی اخترشناسان تغییر رنگهایی را در لبههای آن دیدهاند. این میتواند به دانشمندان در بررسی اندازه و ذرات غبار درون این قرص کمک کند. سایهی این قرص، شاید چیز چشمگیری باشد، ولی ترفند زاویهی دید است که آنرا شگفتانگیز کرده؛ در حقیقت این گونه سایهها پدیدههایی بسیار رایج پیرامون ستارگان جوان هستند.
مقامهای سازمان فضایی اروپا، میافزایند: «سحابی مار که در این تصویر تنها بخش کوچکی از آن دیده میشود، میتواند چندین نمونه از این سایهها را داشته باشد. این سحابی پرورشگاه صدها ستارهی جوان است که شاید بسیاری از آنها هم دارند سیارههایی را در قرصهای پیشسیارهای خود میپرورانند.»
هابل پیش از این هم، عکسهایی از سحابیهای هراسانگیز گرفته بود. این عکسِ هابل، سحابی مار را نشان میدهد که در فاصلهی ۱،۳۰۰ سال نوری نسبت به زمین واقع شده است. اگر دقت کنید، میتوانید یک سایهی خفاش دیگر را هم در گوشهی بالا، سمت چپ این تصویر ببینید. شاید این سایهها به آن اندازه ترسناک نباشند، ولی به خوبی نمای منظومهی شمسی خودمان در روزگار نوزادیاش را نشان میدهند. دانشمندان به طور معمول برای آگاهی بیشتر دربارهی تاریخ منظومهی شمسی، قرصهای پیشسیارهای را بررسی میکنند.
نوشته: SciNews
ترجمه: منصور نقیلو - مجله علمی ایلیاد
ترجمه: منصور نقیلو - مجله علمی ایلیاد