درمان دیابت نوع یک با کمک سلولهای بنیادی
درمان دیابت نوع یک با کمک سلولهای بنیادی
مجله علمی ایلیاد - دانشمندان برای اولین بار توانستند سلولهای بنیادی انسان را به سلولهای تولیدکنندهی انسولین تبدیل کنند. این کشف جدید، توسط متخصصین بهعنوان قدمی جدید به سمت درمان دیابت نوع ۱ در نظر گرفته میشود. نتایج این یافتهها در مجلهی Nature Cell Biology به چاپ رسیده است. دیابت نوع ۱، یک بیماری خودایمنی است که یک میلیون و دویست و پنجاه نفر را در آمریکا درگیر خود کرده و سالانه ۴۰،۰۰۰ نفر دیگر نیز به این بیماری مبتلا میشوند. در این بیماری، سلولهای بتای موجود در پانکراس نابود میشوند و بدن بدون آنها نمیتواند انسولین تولید کند. انسولین میزان گلوکز را در خون تنظیم میکند. افزایش قند خون میتواند کلیه را از کار انداخته و منجر به مرگ شود. بیماران دیابتی باید روزانه انسولین تزریق کنند.
دکتر «نایر» از دانشگاه سنفرانسیسکو، میگوید: «درمانهای کنونی دیابت مانند تزریق انسولین فقط نشانههای بیماری را از بین میبرند. در تحقیقات ما نتایجی بهدست آمده که شاید بتوان گفت راهی برای درمان کامل این بیماری پیدا کردهایم.» محققین مدتها به دنبال راهی برای ترمیم و یا اضافه کردن سلولهای بتای غیرفعال بودهاند. استفاده از سلولهای بنیادی همیشه بهعنوان راهی مناسب برای دستیابی به این هدف، در نظر گرفته میشد؛ ولی ساختن سلولهای بتا در آزمایشگاهها بسیار مشکل بود.
دانشمندان با کپیبرداری از نحوهی سازماندهی و تقسیم سلولهای بتا در پانکراس، بر این مشکل فائق آمدند. سلولهای بتا در جزایر لانگرهانس پانکراس قرار دارند. دانشمندان دریافتند که شکلگیری این سلولها در جزایر، فرآیندی است که آنها باید دنبال کنند. دانشمندان سلولهای پانکراس را در بشقابهای آزمایشگاهی قرار دادند و آنها را به خوشههای جداگانهای تقسیم کردند. به طرز باورنکردنی سلولها شروع به رشد کردند و نه تنها سلولهای بتا شروع به تولید انسولین کردند، بلکه سلولهای آلفا و دلتا نیز که کمتر شناخته شده هستند، شروع به بلوغ کردند.
پروفسور «ماتیاس هبراک»، میگوید: «ما اکنون توانستهایم سلولهایی ایجاد کنیم که انسولین تولید میکنند. این کار قدمی بزرگ به سمت دستیابی به درمان بیماران دیابتی است.» گروه محققین در مرحلهی بعد سلولهای تولید شده در آزمایشگاه را به موش پیوند زدند و دریافتند که این سلولها پس از چند روز، عملیات تولید انسولین را شروع کردند. دانشمندان در تلاش برای انتقال این عملیات از آزمایشگاه به درون بیمارستانها هستند. آنها میخواهند پیوند سلولهای بتا را بدون داروهای سرکوبکنندهی سیستم ایمنی انجام دهند. آنها همچنین به دنبال دارویی هستند که بتواند عملکرد جزایر تولیدکنندهی سلولهای بتا را بازیابی کند.
نوشته: آلفردو کارپینتی
ترجمه: امید محمدی – مجله علمی ایلیاد