برجسته‌ترین رویدادها و اکتشافات باستان‌شناسی در ۱۳۹۷

مجله علمی ایلیاد – تاریخ بشر آن‌چنان عمیق و غنی است که همواره برای کشف آثار مربوط به آن‌ها، تاریخ‌دانان و باستان‌شناسان به اکتشافات تاریخی دست می‌زنند و نشانه‌های سبک زندگی، ساخت بناها، نژادها، ابزار و آداب و رسوم را کشف می‌کنند. در این مقاله، سعی داریم تا مهم‌ترین و برجسته‌ترین یافته‌های باستانی که در سال ۱۳۹۷ صورت گرفته است را معرفی کنیم.

امسال در کشور اردن، مقبره‌ای مربوط به قرن دوم میلادی کشف شد که وجود نقاشی‌های باستانی روی دیواره‌های آن، نشان از نحوه‌ی زندگی انسان‌ها در آن نزدیکی دارد. صدها شخصیت شامل خدایان، مردم و حیوانات در این مقبره به نقاشی کشیده شده‌ است. زیر هر کدام به خط آرامی درباره‌ی هر شخصیت نوشته‌هایی وجود دارد. این نوشته‌ها در واقع فعالیت هر شخص را شرح داده‌ است و مانند کتاب‌های کمیک به‌نظر می‌رسند. بیشتر این شخصیت‌ها به جای اینکه قهرمان و در حال نبرد باشند، در حال انجام کارهای معمولی مانند درو کردن محصول و ساختن دیواره‌های دفاعی برای شهر هستند. زیر یکی از شخصیت‌ها نوشته شده: «من در حال برش سنگ هستم.» و زیر یک شخصیت دیگر نوشته شده: «افسوس برای من! من مرده‌ام.» کاوش‌های این مقبره‌ی باستانی توسط دانشمندان فرانسوی انجام شده است.

باستان‌شناسانی که در سایت باستان‌شناسی «هاتناب» در شرق صحرای مصر فعالیت می‌کنند، سیستم رمپ بالابر کشف کرده‌اند که برای بالا بردن سنگ‌های مرمر به بالای سطوح شیب‌دار استفاده می‌شده است. شواهد موجود نشان می‌دهد که این سیستم ۴،۵۰۰ سال پیش مورد استفاده قرار گرفته است. باستان‌شناسان می‌گویند شاید این همان سیستمی باشد که اهرام مصر توسط آن ساخته شده‌اند. سیستم کشف شده از یک رمپ، سورتمه، طناب‌ و مجموعه‌ای از قطعات چوبی ساخته شده است. این سیستم پیچیده به مصری‌ها کمک کرده تا سنگ‌های مرمر بزرگ را از سطوح شیب‌دار ۲۰ درجه‌ای اهرام به بالا بکشند.

 

مطالعه‌ی دی‌ان‌ای مربوط به ۴۹ انسان باستانی که در آمریکای مرکزی و جنوبی یافت شده‌اند، توانست شواهدی در مورد اولین آمریکایی‌ها ارائه کند. کهن‌ترین بقایایی که در این مطالعه مورد استفاده قرار گرفته است، مربوط به ۱۱،۰۰۰ سال پیش بود. مطالعه‌ی انجام شده، نشان داد که ۹۰۰۰ سال پیش، دی‌ان‌ای انسان‌های این ناحیه با انسان‌های آمریکای شمالی مطابقت داشته است. در آن زمان اتفاقی رخ داده است و باعث رشد انسان‌های جدیدی در آمریکای مرکزی و جنوبی شده است. اینکه چگونه این انسان‌های جدید ارتباطی با نیکان شمالی خود ندارند، هنوز نامعلوم است. این مطالعه همچنین نشان داد که ۴،۲۰۰ سال پیش انسان‌های ساکن کالیفرنیا و انسان‌های ساکن پرو علی‌رغم بعد مسافت بسیار زیاد، دارای اجداد یکسانی بوده‌اند. چگونه؟ مشخص نیست.

قدیمی‌ترین پنیر جهان کشف شد!

قدیمی‌ترین پنیر جهان مربوط به ۳،۳۰۰ سال پیش در مصر کشف شد. این پنیر در بطری شکسته‌ای درون مقبره‌ی «پتامس» شهردار ممفیس کشف شده است. به نظر می‌رسد این پنیر از ترکیب شیر گاو و گوسفند و بز ساخته شده باشد. قطعاً این پنیر خوردنی نیست، زیرا دانشمندان ترکیبات باکتریایی قوی در آن پیدا کرده‌اند که می‌تواند منجر به بیماری واگیرداری به‌نام «بروسلوسیز» شود. این بیماری بین پستاندارانی مانند گاو و انسان‌ها از طریق شیر غیرپاستوریزه و گوشت آلوده منتشر می‌شود.

یکی از بزرگ‌ترین قربانگاه‌های انسانی در سال ۹۷ کشف شد. باستان‌شناسان بقایای ۱۴۰ کودک بین ۵ تا ۱۴ ساله را در سایت «لاس لاماس» پرو کشف کردند. در کنار این کودکان، حیواناتی به نام «ایلماس» نیز قربانی شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که حداقل قلب چندین کودک از بدن‌شان بیرون کشیده شده است. به‌نظر می‌رسد به کودکان رسیدگی شده و هیچ‌کدام برای فرار تقلا نکرده‌اند، ولی نشانه‌های تلاش حیوانات برای فرار قابل مشاهده است.
این قربانی حدود ۵۵۰ سال پیش اتفاق افتاده است. در آن زمان، انسان‌های مدرن که «کیمو» نامیده شده‌اند، بر پرو تسلط داشته‌اند. این کودکان رو به دریا قربانی شده‌اند. دلیل این کار، برای باستان‌شناسان نامشخص است. شاید قربانی کردن فرزندان راهی بوده برای فائق آمدن بر سختی‌هایی که در نتیجه‌ی مشکلات زیست‌محیطی مرتبط با ال‌نینو بروز کرده است. ال‌نینو یک چرخه‌ی آب و هوایی است که در شمال‌غربی آمریکای جنوبی رخ می‌دهد و باعث بروز تغییرات آب و هوایی در جهان می‌شود.

دانشمندان تا کنون تصور می‌کردند که قدیمی‌ترین فسیل‌های مربوط به انسان‌های «هوموساپین» که در خارج آفریقا یافت شده‌اند، حدود ۹۰،۰۰۰ تا ۱۲۰،۰۰۰ سال قدمت دارند. امسال گروهی از محققین یک استخوان فک بالا مربوط به ۵۰،۰۰۰ سال پیش را در مناطقی در اسرائیل و فلسطین کشف کردند. این یافته نشان می‌دهد که انسان‌ها بسیار قبل از آنکه تصور می‌شود از آفریقا به خارج از آن مهاجرت کرده‌اند.

شما تعطیلات تابستان گذشته را کجا سپری کردید؟ «ساگا وانچک» حین بازی در دریاچه‌ی ویدوسترن سوئد، فلزی را زیر پای خود پیدا کرد که متخصصین تاریخی،‌ عمر آن‌را حداقل هزار سال تخمین می‌زنند. حتی گفته می‌شود شاید عمر این شمشیر به قرن پنجم و یا ششم میلادی برسد. شاید وایکینگ‌ها آن زمان نیز زندگی می‌کرده‌اند.

 

محققین با استفاده از یک تکنولوژی به نام «لیدار»، مناطق گسترده‌ای از منطقه‌ی مایاها در گواتمالا را اسکن کردند و ده‌ها هزار مزرعه، خانه و استحکامات دفاعی را در آن ناحیه، کشف کردند. این یافته برخلاف تصوراتی بود که عنوان می‌داشت، مایاها ۱۰۰۰ تا ۱،۵۰۰ سال قبل از میلاد مسیح زندگی‌های جداگانه و منزوی داشته‌اند، بلکه مشخص شد که آن زمان دارای ارتباطات و تجمعات گوناگونی بوده‌اند.

 

نوشته: امید محمدی – مجله علمی ایلیاد