کشفی عجیب در قمر سیارهی نپتون!
کشفی عجیب در قمر سیارهی نپتون!
مجله علمی ایلیاد - دانشمندان دریافتهاند که وقتی مولکولهای مونواکسیدکربن و نیتروژن با یکدیگر ترکیب میشوند و با هم نوسان میکنند، طول موج خاصی از نور مادون قرمز را جذب میکند. هر کدام از این مولکولها بهصورت منفرد طول موجهای خاصی را جذب میکنند، ولی نوسان جفت آنها با یکدیگر طول موج خاص دیگری را جذب میکند. اکنون دانشمندان با استفاده از تلسکوپ ۸ میلیمتری جمینی جنوبی در شیلی، این اثرات را در بزرگترین قمر نپتون بهنام «تریتون» مشاهده کردهاند.
مونواکسیدکربن و نیتروژن در اتمسفر زمین بهعنوان مولکولهای گازی وجود دارند و یخ نیستند. در واقع عنصر نیتروژن، تشکیلدهندهی اصلی هوایی است که ما تنفس میکنیم و مونواکسیدکربن یک آلایندهی کمیاب است که میتواند کشنده باشد. بر روی تریتون، مونواکسیدکربن و نیتروژن بهصورت یخ وجود دارند. آنها میتوانند بهصورت جداگانه تشکیل یخ دهند و یا با یکدیگر میعان کرده و همانطور که در دادههای جمینی مشخص است، با همدیگر تشکیل یخ دهند. این ترکیب یخی میتواند در فوارههای مشاهده شده بر روی تریتون که برای اولین بار توسط فضاپیمای ویجر۲ ناسا کشف شد نیز وجود داشته باشد.
دکتر «استفن تگلر» از دانشگاه آریزونای شمالی بهعنوان نویسندهی اصلی مقاله، میگوید: « از آنجا که این یخهای ترکیبی را میتوان در آزمایشگاه نیز ساخت، کشف این نشانههای طیفی یخی کاملاً معقول به نظر میرسد، ولی شناسایی طول موجهای خاص مادون قرمز در دنیاهای دیگر کاملاً بیسابقه است.»
ویجر۲ برای اولین بار در سال ۱۹۸۹ در رصدی که از قطب جنوب قمر تریتون داشت، توانست فوارهها را مشاهده کند. از آن زمان تا کنون تئوریهای زیادی بر روی این موضوع تمرکز کردهاند که احتمالاً اقیانوسی زیر سطح تریتون وجود دارد که منبع این مواد فورانکننده است؛ یا شاید این فوارهها زمانی ایجاد میشوند که در تابستان، خورشید این لایههای نازک یخهای فرار موجود بر روی سطح تریتون را گرم میکند و در نتیجه فوارهها ایجاد میشوند.
از آنجا که میزان تابش نور خورشید در فصول مختلف تغییر میکند، این یخهای ترکیبی میتوانند بر روی سطح تریتون جابهجا شوند. دکتر «هنری» از رصدخانهی جمینی، میگوید: «هر چند تریتون از خورشید دور است و دمای آن خیلی پایین است، ولی همین نور کم خورشید نیز میتواند تغییرات فصلی را ایجاد کند. این مطالعه در واقع توانایی ترکیب مطالعات آزمایشگاهی با رصدهای تلسکوپها برای درک فرآیندهای پیچیدهی سیارهها را نشان میدهد.»
نتایج یافتههای این محققین در مجلهی Astronomical به چاپ رسیده است.
نوشته: SciNews
ترجمه: امید محمدی – مجله علمی ایلیاد