آتشفشانهای جوان بر روی سیارهی ناهید
آتشفشانهای جوان بر روی سیارهی ناهید
مجله علمی ایلیاد - بر اساس تحقیقات جدیدی که اتحادیه تحقیقات فضایی دانشگاهی «USRA» انجام داده است، جریان گدازههای آتشفشانی که توسط فضاپیمای ونوساکسپرس متعلق به آژانس فضایی اروپا رصد شده است، طول عمر کمی دارد.
در سال ۲۰۱۰ دانشمندان فضاپیمای ونوساکسپرس گزارش کردند که تشعشعات مادون قرمز ناشی از سه منطقه در سیارهی همسایهی زمین، ناهید با تشعشعات زمینی متفاوت است. دانشمندان این تفاوت را ناشی از جریانهای گدازهای جدید تفسیر کردند. آنها میگویند که برخی از گدازهها کمتر از ۲.۵ میلیون سال عمر دارند و در مورد برخی از آنها میتوان عمر کمتر از ۲۵۰،۰۰۰ سال را تصور کرد. دانشمندان هنوز دقیق نمیدانند که آیا آتشفشان فعال بر روی این سیاره وجود دارد یا خیر؟
دکتر «جاستین فیلیبرتو» از دانشمندان USRA، میگوید: «پوستهی ناهید اکثراً از سنگهای بازالتی تشکیل شده است که در تماس با اتمسفر داغ و سوزناک آن قرار دارند. واکنشهای شیمیایی بین سنگها و اتمسفر ناهید باعث تغییر میزان مواد آلی و ترکیبات سنگها میشود و این تغییرات باعث تغییر مشخصات طیفی آنها نیز میشود. بر اساس آزمایشها و مدلسازیهای انجام شده، فرسایش از نظر زمینشناسی با سرعت کمی انجام میشود و فقط به اکسیداسیون خلاصه میشود. به هر حال، نرخ اکسیداسیون و تغییرات رخ داده در اثر فرسایش باعث تحت تاثیر قرار گرفتن طیفهای منتشره از ناهید شده است، ولی همهی این طیفها هنوز شناسایی نشدهاند و باید مطالعات بیشتری بر روی آنها صورت گیرد و طول عمر گدازهها مشخص شود.»
دکتر فیلبرتو و همکارانش توانستند اتمسفر ناهید را در آزمایشگاه بازسازی کنند تا بفهمند که مواد معدنی موجود در سطح این سیاره چگونه تحت تاثیر این اتمسفر قرار میگیرند. آنها نتیجه گرفتند که «اولیوین» بهعنوان مادهای معدنی که درون سنگهای بازالتی به وفور یافت میشود به سرعت و طی چند هفته با اتمسفر واکنش میدهد و لایهای مگنتیت و هماتیت سطح آنرا میپوشاند.
دانشمندان دریافتهاند که تغییرات مشاهده شده توسط ونوساکسپرس فقط طی چند سال رخ داده است. بنابراین احتمالاً گدازههای موجود بر روی ناهید بسیار جوان هستند و این به نوبهی خود به معنی فعال بودن آتشفشانهای ناهید است. نویسندگان مقاله میگویند: «فعال بودن آتشفشانهای روی ناهید با اندازهگیری دیاکسیدسولفور در اتمسفر ناهید توسط مدارگرد ناسا و ونوساکسپرس اروپا مطابقت دارد.»
نتایج این تحقیقات در مجلهی Science Advances منتشر شده است.