کشف کربن قهوهای در کوههای هیمالیا
کشف کربن قهوهای در کوههای هیمالیا
مجله علمی ایلیاد - رشتهکوه هیمالیا، مرتفعترین کوههای روی زمین را درون خود دارد و همچنین بزرگترین یخچالهای طبیعی خارج از سرزمینهای شمالگان و جنوبگان نیز در این منطقه قرار گرفتهاند و به همین خاطر برخی اوقات به آن قطب سوم زمین نیز میگویند. با این حال این منطقه نیز از اثرات آلودگیهای هوایی صنعتی بیبهره نمانده است.
در مقالهی جدیدی که مجلهی Environmental Science & Technology Letters منتشر کرده، ترکیب ذرات موجود در هوای بالای رشتهکوه هیمالیا از پاکستان و هند گرفته تا چین و بوتان و نپال مورد آنالیز قرار گرفته و وجود مقادیر زیاد و نگرانکنندهی کربن قهوهای گزارش شده است. محققین اینچنین گزارش کردهاند که ۲۸ درصد از همهی ذرات موجود در این مناطق، کربن قهوهای است که به دلایل متعدد میتواند خبر بدی باشد.
کربن موجود در اتمسفر دو نوع است؛ کربن سیاه و کربن قهوهای. کربن سیاه در واقع کربن خالص است و معمولاً در نتیجهی سوختن ناقص سوختهای فسیلی در دمای بالا تولید میشود. کربن قهوهای کربنی است که با اکسیژن و عناصر دیگری مانند نیتروژن، گوگرد و پتاسیم ترکیب شده است. این نوع کربن در نتیجهی سوزاندن جرمهای زیستی و یا طی رشد و نمو گیاهان تولید میشود. کربن قهوهای گلولههای چگال و کوچکی هستند که تنها چند صد نانومتر قطر دارند.
در مطالعات گذشته سیر حرکتی کربن سیاه از چین و هند به سمت فلات تبت و کوههای هیمالیا مورد بررسی قرار گرفته بود و این حدس وجود داشت که کربن قهوهای نیز همین مسیر را طی میکند. در این مطالعهی جدید، نمونههای هوا از ایستگاههای مرتفع دامنهی جنوبی هیمالیا برداشته شده است و محققین با بررسی آن دریافتهاند که ۲۸ درصد از ذرات موجود در هوا کربن قهوهای است.
آنها دریافتهاند که میزان کربن قهوهای در کوههای هیمالیا با روزهایی که آلودگی هوا در شهرهای صنعتی بیشتر است، ارتباط دارد. ذرات کربن قهوهای ابتدا به سمت بالای کوههای هیمالیا حرکت میکنند و سپس روی یخهای فلات تبت فرود میآیند.
کربن قهوهای سبک است و جذب گرمای بالایی دارد، بنابراین وجود آن بر روی یخ و برف باعث میشود انعکاس نور خورشید از طرف برف و یخ سختتر شده و ذوب شدن یخچالهای طبیعی راحتتر رخ دهد. محققین اذعان دارند که در مدلهای تغییرات اقلیمی در آینده باید این موضوع مد نظر قرار گیرد تا نتایج دقیقتری بهدست دهد.