بدن انسان و کیهان چه شباهت‌هایی با هم دارند؟

مجله علمی ایلیاد - در مطالعه‌ای که دو محقق ایتالیایی در مجله‌ی Frontiers of Physics به چاپ رسانده‌اند، ادعا شده است که شباهت‌های بی‌نظیری بین شبکه‌های عصبی موجود در مغز انسان با شبکه‌ی کهکشان‌های موجود در کیهان وجود دارد.

مغز انسان یک ساختار چندوجهی و پیچیده است که همزمان پدیده‌های سلولی، مولکولی و نورونی در آن در حال وقوع هستند. مغز را می‌توان به‌عنوان یک شبکه‌ی سلسله مراتبی مدل کرد که در آن نورون‌ها به صورت خوشه‌ای تشکیل مدارات، ستون‌ها و نواحی عملکردی دارای ارتباط درونی را می‌دهند.

ساختار شبکه‌ی نورون‌ها ارتباط بین نواحی مختلف را ممکن می‌کند و برقراری ارتباط بین این نواحی، پایه‌های فیزیکی و زیستی شناخت را در انسان بنا می‌نهد.

بر اساس داده‌هایی که طی دهه‌های متمادی توسط تلسکوپ‌های بزرگ جمع‌آوری شده است، مشخص شده که جهان را می‌توان با مدل فیزیکی به نام «ماده‌ی تاریک سرد لامبدا» مدل‌سازی کرد. در این مدل، گرانش ماده‌ی تاریک و ماده‌ی معمولی، منبسط شدن فضا-زمان شرح داده شده در تئوری نسبیت عام و همچنین انرژی تاریک، مدنظر قرار گرفته است.

این مدل بهترین تصویر را از نحوه‌ی شکل‌گیری ساختارهای کیهانی و تشکیل شبکه‌ی کیهانی ارائه می‌دهد. مهمترین سازنده‌های شبکه‌ی کیهانی جایی است که مواد معمولی فروپاشی کرده و تشکیل کهکشان داده‌اند. در مرحله‌ی بعد، گرانش باعث شده گروه‌ها و خوشه‌های کهکشانی ایجاد شوند و همچنین باعث شده در برخی از نقاط کیهان مکان‌های کاملاً خالی ایجاد شود. این توزیع کهکشان‌ها، خوشه‌های کهکشانی و فضاهای خالی در همه جای جهان ادامه پیدا کرده است.

هر چند برهمکنش‌های فیزیکی بین دو سیستم شرح داده شده در بالا کاملاً با یکدیگر متفاوت است، ولی رصد آن‌ها توسط میکروسکوپ و تلسکوپ، شباهت‌هایی بین ریخت‌شناسی آن‌ها را نشان داده است تا جایی که برخی از محققین می‌گویند که این دو شبکه کاملاً شبیه به یکدیگر هستند.

دکتر «فرانکو وازا» از دانشگاه بلونیا به‌عنوان همکار این تحقیق، می‌گوید: «ما چگالی طیف هر دو سیستم را محاسبه کردیم. از این روش معمولاً در مطالعات ستاره‌شناسی برای بررسی توزیع کهکشان‌ها استفاده می‌شود، ولی ما از آن در شبکه‌ی نورون‌های مغزی نیز استفاده کردیم. پارامترهای ساختاری هر دو سیستم مورد بررسی دارای شباهت‌های غیرمنتظره‌ای هستند. شاید ارتباطات بین هر دو شبکه بر اساس اصول فیزیکی مشابهی بنا نهاده شده است.»