سیارهای که رکورددار دورهی مداری است
سیارهای که رکورددار دورهی مداری است
مجله علمی ایلیاد - ستارهشناسان هنوز هم در دوردستها در جستجوی سیارهی فرضی نهم منظومهی شمسی هستند. اکنون آنها در جستجوهایی خود سیارهای پیدا کردهاند که ۱۱ برابر سیارهی مشتری جرم دارد و به نظر میرسد سیارهی نهم منظومهی خود باشد. این سیاره «HD 106906b» نامگذاری شده است.
HD 106906 یک سیستم ستارهای دوگانه است که در فاصلهی ۳۳۶ سال نوری از زمین و در صورت فلکی چلیپا قرار دارد. عمر این سیستم حدود ۱۵ میلیون سال است و میزبان سیارهی عظیمالجثهی HD 106906b است. این سیاره در سال ۲۰۱۳ توسط تلسکوپ ماگلان موجود در رصدخانهی لاس کمپاناس، کشف شد. با این حال، در آن زمان ستارهشناسان هیچ چیزی در مورد مدار آن نمیدانستند.
اکنون ستارهشناسان به کمک تلسکوپ فضایی هابل، اندازهگیری دقیقی از جابهجاییهای این سیاره انجام دادهاند. محققین دانشگاه برکلی کالیفرنیا دریافتهاند که این سیاره هر ۱۵،۰۰۰ سال یک بار حول ستارههای دوگانه مرکزی میزبان خود که از آنها ۷۳۰ برابر فاصلهی خورشید از زمین فاصله دارد، میگردد و میتوان آنرا سیارهی نهم منظومهی خود دانست.
دانشمندان دریافتهاند که مدار این سیاره بسیار کج و کش آمده است و خارج از دیسک گرد و غباری حول ستارههای میزبان قرار گرفته است.
دکتر «میجی نگوین» بهعنوان سرپرست تیم تحقیقاتی، میگوید: «برای درک اینکه چقدر سیارهی کشف شده عجیب و غریب است، باید آنرا با سیارههای منظومهی شمسی مقایسه کنیم. همهی سیارههای منظومهی شمسی روی یک صفحه قرار دارند. عجیب است اگر ببینیم که مشتری نسبت به صفحهی دیگر سیارات ۳۰ درجه زاویه دارد. به این ترتیب، این پرسش پیش میآید که چگونه این سیارهی عظیم با این مدار عجیب در فاصلهی بسیار زیاد از مرکز کهکشان باقی مانده است.»
یکی از توضیحات احتمالی برای وضعیت این سیاره میتواند این باشد که شکلگیری آن در فاصلهی بسیار نزدیکتری نسبت به ستارههای میزبان صورت گرفته است، چیزی در حدود فاصلهی سه برابر فاصلهی زمین از خورشید و پس از اینکه به فاصلهی نزدیکتری از ستارههای میزبان رسیده، تحت تاثیر میدان گرانش شدید آنها به بیرون پرتاب شده و میتوان گفت به فضای میان ستارهای رسیده است. در مرحلهی بعد احتمالاً ستارهی دیگری از کنار این منظومه گذشته و مدار این سیارهی بزرگ را تحت تاثیر قرار داده است.
دکتر «رابرت دروزا» از آژانس فضایی اروپا، میگوید: «با در نظر گرفتن این سیاره شاید بتوان حدس زد که سیارهی نهم منظومهی شمسی نیز وجود دارد و دارای مدار زاویهداری نسبت به صفحهی دیگر سیارات منظومه است و میتواند بر روی اجرام دورتر از نپتون موجود در منظومهی شمسی نیز اثر داشته باشد.»
نتایج این مطالعه در مجلهی Astronomical Journal منتشر شده است.