آیا واقعاً انبساط کیهان روزی متوقف میشود؟
آیا واقعاً انبساط کیهان روزی متوقف میشود؟
مجله علمی ایلیاد - جهان نه تنها هنوز در حال انبساط است، بلکه شتاب انبساط آن نیز بیشتر شده است و به همین خاطر بسیاری از دانشمندان منتظر هستند رشد جهان برای مدتهای طولانی ادامه پیدا کند. با این حال، سه نفر از دانشمندان دانشگاه پرینستون آمریکا این نگاه را با چالش مواجه کردهاند. آنها مدلی برای جهان هستی ارائه کردهاند که بر اساس آن انبساط جهان در مراحل انتهایی خود است. آنها ادعا میکنند که پس از خاتمه یافتن روند انبساط جهان، روند منقبض شدن آن بهصورت خودبهخودی آغاز خواهد شد؛ این روند جدید میتواند زودتر از چیزی که تصور میشود آغاز شود. البته منظور از واژهی زود در علم نجوم یک بازهی صد میلیون ساله است.
در قرن حاضر، کشف شتاب گرفتن انبساط جهان همه دانشمندان را شوکه کرد. تا قبل از این کشف پرسش دانشمندان این بود که آیا انبساط تا همیشه ادامه پیدا خواهد کرد؟ البته آنها توقع داشتند که انبساط با سرعت کمتری ادامه پیدا کند. پرسش دیگر این بود که آیا نقطهی مقابل انفجار بزرگ که تصادم بزرگ باشد، پس از پایان انبساط و منقبض شدن جهان رخ میدهد؟
کشف شتاب گرفتن انبساط جهان و وجود انرژی تاریک که از آن برای توضیح این کشف استفاده شده است، باعث شد احتمال منقبض شدن مجدد جهان کنار گذاشته شود، ولی با این حال تعداد محدودی از دانشمندان نتوانستهاند احتمال انقباض را کاملاً نادیده بگیرند.
پروفسور «پاول استینهارت» در آکادمی ملی علوم آمریکا نظریهی جدید خود را در این زمینه ارائه کرده است. وی با همراهی همکارانش ادعا کردهاند که نقطهی پایان انبساط جهان و شروع انقباض میتواند به همین زودی باشد. البته آنها نظریهی ارائه شده را قطعی نمیدانند.
محققین برای ارائهی نظریهی خود از سه مدل برای نشان دادن ماهیت انرژی تاریک استفاده کردهاند. در یک مدل، جهان برای همیشه انبساط خود را سریعتر از قبل ادامه میدهد. در مدل دوم، انبساط جهان به آرامی و تا نقطهای غیرقابل پیشبینی ادامه پیدا میکند. در مدل سوم شتاب انبساط رو به کاهش مینهد. در مدل سوم، شتاب انبساط تا یک نقطهی بیشینه که قابل مقایسه با شتاب اولیه نیست به مرور افزایش پیدا میکند، ولی پس از آن کاهش پیدا میکند. در این مدل بالاخره شتاب کاهش مییابد و در نهایت به نقطهای میرسد که انبساط متوقف میشود و انقباض شروع میشود.
چنین مدلهایی در گذشته نیز ارائه شده بودند، ولی در این مقالهی جدید نزدیک بودن نقطهی پایان انبساط مورد توجه قرار گرفته است. تخمینهای جدید نشان داده است که ممکن است نقطهی پایان انبساط کمتر از ۱۰۰ میلیون سال دیگر رخ دهد.