رفتار مشابه گونه‌ای ماهی با خویشاوندان دور خود

 

مجله علمی ایلیاد – زمانی‌که گونه‌های ماهی از نژادهای مختلف، ویژگی‌های آناتومی مشابهی داشته باشند، آن‌را «تکامل همگرا» می‌نامند. لزومی ندارد که ماهی‌ها ارتباط نزدیکی با گونه «داپلگنر» داشته باشند. تحقیقات جدید در کشور استرالیا نشان می‌دهد بسیاری از گونه‌های ماهی‌ها که ارتباط نزدیکی با یکدیگر ندارند، همچنان از ظاهر و رفتار مشابهی برخوردار هستند. دانشمندان در دانشگاه جیمز کوک به بررسی الگوهای آناتومی و غذایی انواعی از گونه‌های ماهی‌های بومی استرالیا پرداختند. در کمال تعجب، آنان به وجوه اشتراک بسیاری دست یافتند. 

«آرون ديويس»، بوم‌شناس دریایی طی مصاحبه‌ای خبری گفت: «این مطالعه از وجود شباهت‌های چشمگیری در خصوصیاتی از قبیل دندان، ساختار آرواره و شکل بدن میان جانداران آبِ شیرین استرالیا و بسیاری دیگر از گونه‌های ماهی دریایی دارند. آنها عادات غذایی یکسانی دارند. تکامل همگرا فرآیندی است که به موجب آن موجودات زنده‌ای که ارتباط نزدیکی ندارند، ویژگی‌های آناتومی و کارکردهای زیستی مشابهی بروز می‌دهند.» 

ديويس و همکارانش به‌هنگام تجزیه و تحلیل اشکال بدن ماهی‌های تراپونتيد آب شیرین استرالیا و بسیاری دیگر از خویشاوندان دور به نمونه‌های متعددی از تکامل همگرا دست یافتند. این گونه‌ها فاصله‌ِی تکاملی ۵۰ میلیون ساله با یکدیگر داشتند. دیویس خاطر نشان کرد: «به دلیل فاصله‌ی جغرافیایی طولانی ما با سایر قاره‌ها، دسترسی ما به سایر گونه‌های ماهی ساکن آب شیرین محدود است. اکثر ماهی‌های آب شیرین استرالیا از آن دسته گروه ماهی‌های دریایی تکامل یافته‌اند که در طی میلیون‌ها سال به آب‌های شیرین استرالیا هجوم آورده و خود را با محیط سازگار کرده‌اند.» 

دانشمندان موفق به شناسایی نمونه‌های گوناگونی از تکامل همگرا شده‌اند، اما مطالعه‌ی جدید نشان دهنده‌ی مواردی از پدیده‌ی تکاملی در میان طیف وسیعی از زیستگاه‌ها است که بازه‌های زمانی طولانی‌تری را هم دربر می‌گیرد. محققان یافته‌هایشان را در مجله Proceedings of the Royal Society به اشتراک گذاشتند.

 

نوشته: بروکس های
ترجمه: منصور نقی‌لو - مجله علمی ایلیاد