مغز زنبور عسل چگونه او را به طرف کندو هدایت میکند؟
مجله علمی ایلیاد - بر اساس یکی از مطالعات جدید به رهبری دانشمند دانشگاه لاند «استنلی هاینز»، شبکهای از نورونهای سرعت و قطبنما در مغز زنبورعسل، به بررسی تمامی تغییرات جزئی در جهت و فواصل دوردست پرداخته و این امکان را به حشره میدهد تا مستقیماً به کندو بازگردد. زنبورها از قدرت بیناییشان برای یافتن مسیر استفاده میکنند، اما تاکنون اطلاعات اندکی درباره اتفاقات درون مغز آنها در دست نبود؛ مغز آنها کوچکتر از دانهی برنج است.
محققان این چنین توضیح دادند: «نورونهای قطبنمای مبتنی بر نور قطبی و نورونهای رمزگذاری سرعت مبتنی بر جریان نوری در بخشی از مغز زنبور بهنام «مجموعهی مرکزی» واقع شدهاند. ما دریافتیم که این ناحیه نقشی اساسی در کنترل سیستم هدایت مسیر ایفا میکند؛ حیوانات بسیاری از جمله زنبورها، مورچهها و انسانها از این سیستم استفاده میکنند. این سلولهای عصبی برای افزودن تمامی عناصر سفر دوردست مورد استفاده قرار گرفته و حافظهای ایجاد میکنند که زنبور از آن برای پرواز به سمت کندو با مستقیمترین مسیر بهره میجوید.»
دکتر هاینز و همکارانش با مطالعه مغز زنبورهای شبکار گرمسیری بهنام «مگالوپتا جنالیس» از ساختار فعالیت پیچیده این سیستم پرده برداشتند. آنان با اتصال الکترودهای ریزی به سر زنبورها، عملکرد عصبی آنها را مورد نظارت قرار دادند. مطالعات آنها به همراه بررسیهای میکروسکوپی چگونگی اتصال سلولهای عصبی برای تهیه مدل رایانهای جامعی از مغز زنبورها استفاده شد. این مدل بر روی زنبور شبیهسازی شدهای و رباتی آزمایش شد.
پروفسور «باربارا وب» از دانشگاه ادینبورگ انگلیس بیان کرد: «مهیجترین بخش این تحقیق زمانی بود که مدلسازی رایانهای از پیوندهای میان سلولهای عصبی، از اصل قابل توجهی پرده برداشت که نشان میداد زنبورها موقعیت خود را در ذهن داشته و به سمت کندو خود باز میگردند. فهمیدن چنین رفتار پیچیدهای در سطح نورونها میتواند گام مهمی برای مطالعهی عملکرد مغز باشد.»
این مقاله در مجلهی Current Biology منتشر شد.
نوشته: SciNew
ترجمه: منصور نقیلو - مجله علمی ایلیاد
ترجمه: منصور نقیلو - مجله علمی ایلیاد