روشی خلاقانه برای درمان تاندون آسیب‌دیده

مجله علمی ایلیاد - بهبود زخم بافت‌ها در زمانی که تاندون کتف و یا زانو دچار آسیب می‌شود، فرآیندی دردناک و چالش‌برانگیز است و حتی در بعضی اوقات می‌تواند پارگی ثانویه‌ی تاندون را در پی داشته باشد. مطالعه‌ی جدیدی که نتایج آن در مجله‌ی Nature Cell Biology منتشر شده است، نشان می‌دهد که سلول‌های بنیادی تاندون را می‌توان حتی بدون جراحی برای بهبود تاندون استفاده کرد.

«چن مینگ فان» از دانشگاه کارنیه، به عنوان نویسنده‌ی اصلی مقاله می‌گوید: «تاندون‌ها بافت‌های ارتباطی هستند که ماهیچه‌های ما را به استخوان‌ها متصل می‌کنند. این بافت‌ها در واقع پایداری بدن ما را بهبود می‌بخشند و انتقال نیروی مورد نیاز برای حرکت ما را آسان می‌کنند. این بافت‌ها معمولاً در معرض آسیب‌های جدی قرار می‌گیرند.»

متاسفانه اگر تاندون آسیب ببیند، به ندرت کاملاً به حالت اولیه‌ی خود برمی‌گردد و می‌تواند منجر به محدود شدن حرکت بدن انسان شود و حتی در برخی موارد تا مدت‌ها درد آن همراه بیمار باقی می‌ماند و شاید نیاز به جراحی برای درمان آن وجود داشته باشد. دلیل این آسیب‌پذیری در فیبری بودن ساختار بافت تاندون است.

دانشمندان دانشگاه کارنیه توانسته‌اند همه‌ی انواع سلول‌های موجود در تاندون زانو را شامل سلول‌های بنیادی تاندون شناسایی کنند. «تیلور هاروی» از همکاران این تحقیق، می‌گوید: «از آنجا که درمان کامل زخم تاندون معمولاً غیرممکن است، همه فکر می‌کردند که سلول بنیادی تاندون وجود ندارد. مطالعات زیادی تا کنون در این زمینه انجام شده بود، ولی در مطالعه‌ی ما برای اولین بار این سلول‌ها شناسایی شدند.»

سلول‌های بنیادی در حقیقت سلول‌های «خالی» هستند که همراه همه‌ی انواع بافت‌ها وجود دارند، ولی عملکرد ویژه‌ای ندارند. آن‌ها می‌توانند خود را از نو بسازند و همچنین می‌توانند دسته‌ای از سلول‌ها را بسازند که عملکرد‌های ویژه‌ی بافت خاصی را اجرا کنند. به عنوان مثال سلول‌های بنیادی ماهیچه می‌توانند تبدیل به سلول‌های ماهیچه شوند. تا کنون سلول‌های بنیادی تاندون ناشناخته بوده‌اند.

محققین دریافته‌اند که سلول‌های بافت آسیب دیده‌ی فیبری و سلول‌های بنیادی تاندون در یک مکان قرار دارند و اطراف تاندون را پوشانده‌اند. سلول‌های بنیادی تاندون بخشی از سیستم رقابتی با بافت‌های زخم به حساب می‌آیند و به همین دلیل ترمیم شدن زخم تاندون چالش بزرگی محسوب می‌شود. محققین دریافته‌اند که هر دوی این سلول‌ها توسط پروتئین خاصی به نام «فاکتور رشد A» تحریک می‌شوند. در برخی مواقع که این فاکتور رشد نمی‌تواند سلول‌های بنیادی تاندون را تحریک کند، درمان شدن زخم تاندون مشکل می‌شود.

فن می‌گوید: «سلول‌های بنیادی تاندون وجود دارند، ولی معمولاً در رقابت با سلول‌های بافت زخم شکست می‌خورند و تشکیل سلول‌های جدید تاندون مشکل می‌شود. یافتن راهی که بتواند به کمک این سلول‌ها بیاید می‌تواند به درمان زخم‌های تاندون کمک کند.»